Hamilelikte Beslenme
Yeterli ve dengeli beslenme hamile annenin doğacak bebeği açısından oldukça önem arz etmektedir. Bebeklerin sağlıklı olarak dünyaya gözlerini açmaları ancak hamilelik dönemindeki beslenmeye bağlıdır. Hamilelikte beslenme bebeğin doğum ağırlığı, preeklamsi vb. konularda ilişkili olduğu bilinmektedir. Her ne kadar hamileliği ve bebeğin sağlığını etkileyen diğer faktörler bulunsa da yeterli ve dengeli beslenme bunların başında gelmektedir.
Hamilelik insan yaşamının en önemli devrelerinden biridir. Çünkü hamilelikte kadının normal metabolizmasının üzerine anne karnındaki bebeğin büyümesinin de etkilediği bir takım değişiklikler ve gelişmeler vardır.
Hamileliğin ilk 3 ayında kusma, vb. sindirim sistemi bozuklukları görülebilir. Bunun nedeni anneyle anne karnındaki bebek arasındaki uyuşma güçlükleridir. Bu gibi durumlarda anneye azar azar ve sık sık kuru besinler alması önerebilir. Şiddetli ve sürekli kusmalar annenin sağlığını bozabilir. Böyle bir durumla karşılaşıldığında doktora danışılıp, tedavi gerekli olabilir. Meydana gelen bu şikayetler 3. ayın sonuna doğru genellikle azalır.
Hamilelik insan yaşamında beslenmenin en önemli olduğu dönemlerden biridir. Bilinen bu gerçek halk arasında annenin iki kişilik yemesi şeklinde ifade edilebilir. Oysa hamilelik döneminde bu yanlış inanışta olduğu gibi, fazla besin almanın az besin almak gibi sağlık açısından zararlı olduğu gösterilmiştir.
Hamilelikte kilo alımı anne zayıfsa 2 - 3 haftada 500 gr. ın altına düşmemelidir. Buna karşılık kilosu normalin üzerinde olan hanımlarda haftalık artış 300 gr. olmamalıdır. Bütün bu bilgilerin ışığı altında kilo artışı toplam hamilelik dönemi boyunca 10 - 12 kg. olmalıdır. Bu kilo artışı sonucunda 3000 - 3400 gr. bebek dünyaya gelir.
Bayanların çalışma hayatının eğitimi üniversiteye kayarak uzaması nedeni ile ilk bebeğe sahip olma yaşı uzamaktadır. Bu gibi durumlarda kadınların sağlık durumları değerlendirilip, günlük ek enerji miktarları günlük ek enerji ilave edilmelidir. Bu enerji miktarları günlük 150 - 200 kcal. civarında ek olmalıdır. Bunun yanı sıra erken dönemde yani adölesan dönemde yaşanan hamileliklerde annenin kendi büyümesi, bebeğin gereksinmeleri için ek 300 kcal. enerjiye ihtiyaç vardır.
Hamilelik süresince alınan fazla kilolar doğum esnasında zorluklara, doğum tarihinde gecikme vb. neden olmaktadır.

Hamilelikte Bazı Besin
Maddelerine Olan ihtiyaç
Protein
Anne karnındaki bebeğin Büyümesi günlük protein ihtiyacını ek olarak 20 - 30 gr. protein ilave edilebilir. Protein kaynakları, et süt, yumurta, tavuk, balık vb. dir.

Hamilelikte Bazı Mineraller
Demir
Demir, et ve türevleri, sakatlar, yumurta, yeşil yapraklı sebzeler, kuru baklagiller, incir ve üzümde bol miktarda bulunur. Hamilelikte artan plazma hacmi, anne karnındaki bebeğin demir gereksiniminin artmasına sebep olur. Bunun yanısıra anemik anneler, sık doğum yapanlar ve adölesan annelere eklenmesi önerilmektedir. Hamile annenin günlük demir gereksinmesi 15 - 20 mg. / gün dedir.

Kalsiyum
Diyetle yeteri kadar kalsiyum alınmaması sonucunda hamilelikle birlikte artan kalsiyum kemiklerden çekilerek karşılanır.
Süt, yoğurt, peynir, pekmez, çökelek, fındık, kurubaklagiller, yeşil yapraklı sebzelerde kalsiyum bulunur. Kalsiyum kemik ve dişlerin yapısına girer.
Hamile kadının günlük beslenmesine ek olarak 500 mg kalsiyum alması gerekmektedir.

İyot
İyot eksikliğinde anne karnındaki bebekte gelişme geriliği ve doğumsal anormallikler görülebilir. İyot eksikliği olan bölgelerde iyotlu tuz kullanılması gerekmektedir.

Çinko
Hamilelikte 20 mg. çinko ilavesine gerek vardır. Çinko eğer diyetle yetersiz olursa anne karnındaki büyüme geriliği vb. gerçekleşir. Et, deniz ürünler, süt ve türevleri, yumurta çinko açısından zengindir.

Hamilelikte Bazı Vitaminler
A Vitamini
A vitamini eksikliğinde prematüre ve düşük doğum ağırlıklı bebekler ve görmede bozukluklar meydana gelebilir. Karaciğer, balık, süt, yumurta sarısı, ıspanak, havuç, domates ve yeşil yapraklı sebzeler bulunur. Yüksek doz, A vitamini yetersizliğinde olduğu gibi, problemlere neden olmaktadır.

C Vitamini
Antioksidant özelliği ile serbest radikallerin olumsuz etkilerinin olumsuz etkilerini azaltır. Vücudu enfeksiyonlardan korur. Kuşburnu, yeşil, kırmızı biber, turunçgiller, patates, domates bol miktarda bulunur. Günlük ek 60 mg. C vitamini önerilmektedir.

Hamilelikte Kafein ve Alkol
Kafein
Aşırı miktarda kahve, çay ve karbonatlı içecekler tüketimi demir, çinko gibi minerallerin emilimini engellemekte ve kansızlık riskini doğurmaktadır. Aşırı miktarda kafein bebeğin kemik yoğunluğunu azalmaktadır.

Alkol
Hamilelikte sigara ve alkol tüketimi çinko düzeyinde düşüklüğe, B vitaminlerinin eksikliğine sebep olmaktadır. Aşırı alkol alımı, bebekte büyüme geriliği vb. problemleri ortaya çıkaracaktır.

Hamilelikte Kabızlık
Konstipasyon ( Kabızlık )
Günlük hareketlerde azalma, kilo almada artış, beslenme düzeninin değişimi ve hormonal değişiklikler hamile annelerde kabızlık olasılığı arttırmaktadır.
Sıvı alımının artırılması, çiğ sebze ve meyve tüketiminin artması, kuru kayısı, erik vb. besinlerin yenmesi barsak hareketlerini arttıracağından kabızlık olayını azaltır. Kabızlığın uzun sürmesi ve kronikleşmesi beraberinde hemorodin oluşmasını sağlar.

Uz. Dr. Şengül Üre
Humana Bebek Mamaları
Diyetisyen